|
|
 |
Hayatı: Meyli, 1713 yılında, Saraybosna’nın Ali Fakovac mahallesinde doğar.”Meyli” mahlası, doğu şairlerine özgüdür.Türkçe, Arapça ve Acemce yazan diğer Boşnak şairler de, buna benzer mahlaslar almışlardır. “Meyli”; arzu eden, özlem duyan, güzellerin ardından koşan anlamına gelmektedir. Zengin ve soylu olan Meyli; iyi bir kaligraf, bir şair ve aynı zamanda bir derviştir.Kadiri tarikatındandır.Ayrıca, Silahtar Mustafa Paşa’nın, “Sinan Tekkesi”’nde şeyhlik yapmıştır.Geniş halk kitleleri Türkçe bilmediği için, bu tekkenin ziyaretçisi azdı.Meyli, 1801 yılında, hayata veda eder. Sanatı: Meyli, şiir yaratıcılığının ustası olduğu için; kuşkusuz, büyük bir bilgi ve kültüre sahipti.Klasik Acem şiirini çok iyi biliyordu.Onların, öz ve biçim anlayışına katılıyordu.Otantik olmasına rağmen, onların ustalıklarından yararlanıyordu. Meyli, tasavvuf ve Divan şiiri anlayışına göre yazmışsa da; onun şiirleri, Acem şairlerden farklıdır.Acem şairlerinde, şarap bir simgedir ve onlar, bu şekilde; sonsuz gerçeğe, yani, Tanrı’ya ulaşırlar.Meyli ise, Acem şairlerden etkilenmemiş ve kendi şiir gerçeğini, Ömer Hayyam ve Şeyh Sadi’de görmemiştir. Meyli, lirik-tasavvuf şiir estetiğini ortaya koymuş ve kendi dinsel esinini, şiirine yansıtmış bir şairdir.Dolayısıyla, Meyli, dinsel şiirin şairidir.Tanrı’ya ve dine ağıt yazan şairdir.Kısacası, Meyli, kendi şiir dünyasıyla ve şiirleriyle; Bosna-Hersek Müslümanlarının, Türkçe şiir hazinesinde önemli bir yer tutar. Meyli’nin lirik tasavvuf şiirleri, öz ve biçim olarak oldukça güzeldir.Yazdıkları arasında; gazel, kaside, münacaat, tahmis ve naat’ları vardır.Bütün şiirlerinde; sufi alegorisi, simgeler, benzetmeler ve karşılaştırmalar vardır.Sufi şiirinin özelliği olan, soyutlamalar ve uçarı benzetmeler, şairin dizelerinde yer alır. Onun anlatımı; dizeleri, çeşitli simgelerle zenginleştirmesi ve mecaza önem vermesiyle olanaklıdır.Okur, onun şiirlerinin esinine katılır.Esin ve çağrışımlar, şiirine zenginlik katar. Meyli, Divan şiir türlerinden şehrengiz’e önem vermiştir.Yolu büyük İslam şehirlerine düştüğü halde, Saraybosna’yı asla unutmamıştır.Şair, düşünceye önem vererek, kısa lirik şiirler de yazmıştır.Şiirlerinde; dünya sorunlarını, insanın acı ve sevinçlerini çeşitli simgeler aracılığıyla anlatmıştır.Şiirlerinin çoğu başlıksızdır. Kaynakça: 18. Yüzyıl Şairi Mehmet Meyli
Kurani’nin şiiri Lamia
Hacıosmanoviç Doğu Dillerinde Yugoslav Yazın
Yaratıcılığının Tür ve Biçimleri Fehim Nametak
E-MAİL
|
