 |
Büyük bir
olasılıkla , 1200 yılı başlarında , anonim bir İzlanda'lı tarafından
yazılmıştır.Diğer İzlanda sagalarından farklı yönü ; bu sagada anlatılan
olayların , bir ana temaya bağlı olmasıdır.Sagada , insan sadakati ,
farklı yönleriyle anlatılmaktadır.Sagadaki olayların büyük bir bölümü ,
İzlanda'da geçer.
Porgeirr Havarsson
(Thorgeir Havarsoğlu) ve Pormodr Bersason (Thormod Bersisoğlu) adlı iki
arkadaş , kan kardeşi olurlar ve birbirlerine ; ikisinden birinin ölümü
durumunda , diğerinin , onun öcünü alması konusunda söz verirler.Birlikte
yaptıkları birçok şey , onlara , "Kahraman Savaşçılar" ünvanını
kazandırmıştır.Ancak , güçlü ve sert bir karaktere sahip olan Thorgeir ,
gücünü kan kardeşi üstünda denemeye kalkınca ; Thormod ayrılmalarını
önerir.
Thorgeir , bir
olay nedeniyle , İzlanda'dan ayrılır.Norveç`e gelip , kral Kutsal Olaf `ın
adamı olur . Bir ara , İzlanda'ya döner ve 1024 yılında , Porgrimr (Thorgrim)
adlı bir Grönlandlı tarafından öldürülür.Thorgrim'in , Thorgeir'i öldürme
nedeni açgözlülüğüdür.Thormod , ölen kan kardeşinin öcünü almak
durumundadır.Önce , Norveç'e gider.Orada , kral Olaf'ın saygısını kazanır
ve onun adamı olur.Kral , olayı araştırması için , onu Grönland'a
gönderir.Çünkü , kral da , Thorgeir'in öldürülmesine üzülmüştür.Thormod ,
Grönland`da ; Thorgeir'i , işlediği cinayetle övünür bir durumda bulur ve
onu öldürür.
Saganın son
bölümünde , kral Olaf ve onun politik rakipleri arasındaki olaylar
anlatılır.Ayrıca , Thormod'un ;1030 yılında yapılan ve kral Olaf
Haraldsson'un tahtını geri almaya çalıştığı , Stiklastadir savaşı
sırasında , nasıl davrandığı da anlatılır.Savaşın olduğu sabah , Thormod ,
"Bjarki Şarkısı (Bjarkamal)" 'nı söyler.Bu savaşta , kral Olaf , bir
çiftçi ordusu karşısında yenik düşer ve öldürülür.Sadık olan Thormod da ,
onunla birlikte ölür.Stiklastadir savaşında , Thormod'un , Bjarki şarkısı
söylemesinin coşkusuz , kuru bir şekilde ve yalnızca , birkaç kıtanın
söylenmesiyle , neredeyse komik bir küçümsemeyle anlatımı ; saganın , en
iyi yanı olarak gösterilmektedir.
Saga , sadakatin
olağan bir şey olmadığını ve sürekli tehlike altında olduğunu
göstermektedir. Thormod da , kendini , sadakatsizlikle suçlamaktadır.Thormod
, ''Karakaşlı'' takma adıyla bilinen bir kıza şiir yazmıştır.Bu yüzden de
kendisine "Karakaş Sevdalısı Şair" denmektedir. Ancak , aynı şiiri , daha
önceleri sevdiği , başka bir kıza da uyarlamaya kalkışır . Bu arada , ağır
bir hastalığa yakalanır.Bunun üzerine , yaptıklarından pişmanlık duyarak ,
kendini aşağılar ve açıkça , sadakatsizliğini itiraf eder.
Saganın yazdığı dönemde , şair Thormod'un hayatı
üzerine daha çok şey bilinmekteydi.Bu ; "Flateyjarbok (Flatey
Kitabı)" adlı el yazmasının ve "Pattr Pormodar (Thormod'un Küçük Bir
Öyküsü)"
adlı anlatının , Thormod'un bilinmeyen öykülerini içermesinden
anlaşılmaktadır.Saganın yazarı , tüm bu öykülerden , kendi konusuna en
uygun olanını seçmiştir.Sagada anlatılan olayların , tarihi gerçeklere
uygun olup olmadığı sorusu ise , yanıtsız kalmaktadır.Sagada , Thormod'un
40 kadar şiiri vardır.Bu şiirlerin 15'i , Thorgeir anısına yazılmıştır.
"Fostbroedra Saga" ; "Heidarviga Saga" ile
birlikte , en eski İzlanda sagalarından sayılır . Çünkü "Mittleren Olafs
Saga Hins Helga (Kutsal Olaf 'ın Öyküsü)" adlı sagayı kaynak olarak
kullanmıştır.Sagada tarihi , teolajik ve tıpla ilgili ekler bulunmakta ;
bunlar ise , Ortaçağ İzlanda Sagalarında , zengin bir çeşitlilikle
karşımıza çıkmaktadır.Flateyjarbok" 'taki Fostbroedra saga uyarlamasında ,
bu çeşit konudan uzaklaşmalar , çok daha fazladır.Diğer uyarlamalarla
karşılaştırılınca ; stili biraz karışıkmış gibi gelir.Bu yüzden , asıl
saga metninin , biraz abartılmış bir uyarlaması olarak kabul edilir.
Kaynakça :
- The İcelandic Sagas W.A Craigie 1913
- Kindler Neues Literatur Lexikon 1992
E-MAİL
asmakat2002@yahoo.com
 |