|
|
 |
Bir Çerkez şehrinin istilası sırasında , 4-5 yaşındayken Türkler tarafından İstanbul`a getirilen Aisse ; burada , Fransa'nın İstanbul büyükelçisi , marki Ferriol tarafından bir köle pazarından satın alınmış ve Voltaire'in hayran olduğu Argental`in babası , kont Aegental tarafından.Fransa'ya getirilmiştir.Adı "Ayşe" 'nin bozulmuş bir şekli olan bu kız , Argental tarafından Paris'e getirildikten sonra , marki Ferriol'ün baldızı madam Ferriol , onu kendi çocuklarından hiç ayırmadan , iyi bir eğitim vermiştir. Paris'te , herkeste derin bir hayranlık uyandıran Aisse ; bu kokuşmuş toplumda , saflığını , erdemini ve ruh inceliğini korumasını bilmiştir .Tam bir Fransız gibi ince bir şekilde yetişen Aisse , Ferriol ailesinin bağlantıları sayesinde , politika dünyası ile ilgilenmiştir . Voltaire , Montesquieu , Fontenelle ve madam Deffand ile tanışmış ; madam Staal - Delaunay ile arkadaş olmuştur . Staal - Delauney , "Anılar" adlı eserinde , Aisse'yi ; o dönemin , en önemli kişileri arasında saymıştır. Aisse , şövalye Aydie ile büyük bir aşk yaşamış ve ondan Celeni adında bir kız çocuğu olmuştur . Ancak , bilinmeyen nedenlerden dolayı , onunla evlenmeyi kabul etmemiştir . Bir ara , ağır bir vereme yakalanmış ; ancak , buna rağmen , tutkularını kaybetmemiş ve aşkına karşı savaşım vermek için de , mektuplarını kaleme almıştır.Mektuplarını , çok eski ve içten dostu olan madam Calandrini'ye yazmıştır.Ona bütün sırlarını açmış ve Şövalye Aydiye'ye duyduğu büyük aşkı , 1726'dan 1733'e kadar yazdığı mektuplarında dile getirmiştir.Yazar , 13 Mart 1733'de Paris'te ölmüştür . Aisse , kendisine uymayan bir dünyada kaybolmuş birisidir.Onun ; asil , yumuşak ve sempatik duyguları vardı.Yanlış yapsa bile , taşıdığı erdem ve Hıristiyanlık ruhu ; onun bu yanlışlarının , su yüzüne çıkmasına engel oluyordu. Düşündüğü gibi , hissettiği gibi ve içgüdüsel olarak yazdı.Aisse , bu hoş mektuplarında ; dünyevi yaşamın taslarlarını , iyilik mesajı veren öyküleri , küçük saray dedikodularını , tiyatroları , ve caddeleri , daima rahat bir anlatımla , dile getirmeyi bilmiştir . Canlı izlenimleri , mektuplarındaki öykülere ; hareketlilik ve akıcılık vermesi için yeterliydi . Ayrıca , bu öykülerin basit ve doğal olması , olağanüstü bir içtenlik kazandırıyordu .Onun çizdiği karakterler ; bize , Racine'in figürlerini anımsatır.Aisse'nin mektupları ; ne madam Sevigne'nin kiler gibi kısa bildiri şeklindedir , ne de matmazel Lespinasse`inkiler gibi aşk çığlıkları içerir.Teknik anlamda , sırları yansıtan bu mektup şekli , ilk olarak kendisi tarafından ortaya atılmıştı . 40 yıl sonra , bu "Sırdaş mektup" türü ; Madam Riccoboni tarafından kullanılmış ve ona , bu alanda büyük ün getirmiştir .
Kaynakça :
- Dictionnaire des Litteratures - Dictionnaire des Litteratures de Langue
Française - Le Nouveau Dictionnaire des Oeuvres - Lettres Choisies de Dix - Huiteme Siecle - Encyclopedia Britannica - Türk Ansiklopedisi
E-MAİL
|
